Trage paden

Jaag- en kerkpaden zijn al eeuwenoud en maken deel uit van de historische infrastructuur van de provincie en zijn daarom een belangrijk onderdeel van het provinciale erfgoedbeleid. Deze paden laten zien hoe mensen zich vroeger verplaatsten en zijn van invloed geweest op de ontwikkeling van steden en dorpen. De bijbehorende verhalen nemen je mee terug in de tijd en vertellen iets over de ontwikkeling van de provincie Utrecht door de jaren heen. Tegenwoordig kun je een heerlijke wandeling maken over de paden en genieten van het mooie Utrechtse landschap.

Veel jaag- en kerkpaden in de provincie Utrecht staan helaas onder druk. Ze worden afgesloten of verdwijnen bij gebiedsontwikkelingen. Daarom wil de provincie ze beschermen als belangrijk cultuurhistorisch erfgoed en voor iedereen toegankelijk houden.
Onderstaande video neemt je mee langs een aantal paden en laat de betekenis ervan zien.

Trage paden.

Jaagpaden

Tot in de 19e eeuw verliep het transport grotendeels over het water. Op smalle waterwegen moest je je boot voorttrekken, veelal met hulp van een paard, via een naastgelegen pad: het jaagpad. Deze jaagpaden werden goed onderhouden omdat ze essentieel waren voor het goederenvervoer. Toen boten een motor kregen, waren de jaagpaden niet meer belangrijk en raakten ze in verval.

Kerkpaden

Een kerkpad is een informeel, simpel en onverhard pad door het land. Het werd vroeger gebruikt om via een korte route naar de kerk te lopen. Als er een sloot in de weg lag, werd daar een houten vlonder overheen gelegd om met droge voeten aan de overkant te komen.

515 Kilometer

In opdracht van de provincie brachten Eric Blok en Kees van Dam in 2022 de bekende trage paden in beeld. Ze kwamen uit op 413 kilometer. Na een oproep onder inwoners steeg dat aantal naar 515. Zo’n 240 kilometer daarvan maakt deel uit van officiële, vrij toegankelijke wandelroutes. Streven is om meer paden toegankelijk te maken én de bestaande paden te beschermen. De paden zijn opgenomen in een kaart en zullen op termijn worden opgenomen in de Cultuur Historische Atlas van de provincie Utrecht.

Werkconferentie Trage paden

Om onderling kennis te delen en beter te kunnen samenwerken op het gebied van beheer, behoud en toegankelijkheid van de paden, organiseerde de provincie Utrecht een werkconferentie. Zo’n zestig deelnemers kwamen op 4 november 2022 bijeen in het Utrechtse Provinciehuis. Van de conferentie is een uitgebreid verslag gemaakt met veel beeldmateriaal, achtergrondinformatie, ideeën en plannen.