Steeds meer agrarische bedrijven combineren hun primaire landbouwactiviteiten met andere multifunctionele activiteiten zoals een zorgboerderij, een boerderijwinkel of een agrarische kinderopvang. Met deze activiteiten kan een agrariër het verdienmodel van het bedrijf verbreden door het aanbieden van andere producten of diensten. Bovendien dragen meer sociale en economische activiteiten bij aan de vitaliteit van het gebied.
Voorbeelden van multifunctionele activiteiten zijn:
- Zorgboerderij
- Boerderijwinkel
- Kinderopvang
- Boerderijcamping
- Boerderijeducatie
- Natuur- en landschapsbeheer
Ruimtelijke regelgeving
Ruimtelijke regelgeving geeft aan welke mogelijkheden er zijn voor multifunctionele landbouw en welke voorwaarden daarbij gelden. De provincie legt deze regels vast in de Omgevingsverordening, die gemeenten uitwerken in hun Omgevingsplannen.
Provincie
De provincie vindt een vitaal platteland van belang. Daarom willen we graag multifunctionele boerenerven faciliteren die goed passen binnen de kenmerken van een gebied. Voor het bevorderen van bedrijfsverbreding, multifunctionele landbouw en ook groenblauwe diensten willen we in de Omgevingsverordening ruimte bieden.
Omgevingsverordening
De ruimtelijke regels over nevenactiviteiten/multifunctionele landbouw staan in de provinciale Omgevingsverordening. Die regels geven aan waar gemeentelijke Omgevingsplannen (voorheen bestemmingsplannen) aan moeten voldoen. Deze zijn te vinden in het Omgevingsloket onder artikel 8.1.
Gemeente
Wanneer er besloten wordt om de bedrijfsactiviteiten te verbreden, dan kijkt de gemeente steeds vaker of die activiteiten een bijdrage leveren aan de doelen die door de gemeente zijn vastgesteld voor het gebied.
Hoe meer de nieuwe bedrijfsactiviteiten aansluiten bij deze doelen, hoe groter de kans dat ze worden goedgekeurd. Elke gemeente heeft één omgevingsplan voor het hele grondgebied. In het omgevingsplan is met regels omschreven wat er mag, wat er mag met een melding of wat pas mag met een vergunning. In het omgevingsplan staat ook per perceel het toegestane gebruik van gebouwen, gronden en water.
Zelf aan de slag met multifunctionele landbouw?
De provincie Utrecht heeft samen met Biodiversity in Business een leidraad ontwikkeld zodat u als agrariër samen met uw adviseur aan de slag kunt met multifunctionele landbouw. Met de leidraad kunt u stapsgewijs een multifunctioneel bedrijfsplan opstellen. Zo wordt u wegwijs gemaakt in de regels voor ruimtelijke ordening. Ook krijgt u tips en een handleiding om het gesprek aan te gaan met gemeente, provincie, waterschap, collega agrariërs of de bank.
Bekijk de leidraad Multifunctionele Landbouw op de website van Lami.