Omgevingswet en Omgevingsvisie

In 2022 komt er één Omgevingswet voor de fysieke leefomgeving, oftewel alles wat we om ons heen zien, horen en ruiken. Denk aan bodem, water, lucht, natuur en cultureel erfgoed. De wet bundelt regels voor projecten in de leefomgeving en maakt ze eenvoudiger. Ook ontstaat er meer samenhang tussen plannen en activiteiten. Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen kunnen zo beter beslissingen nemen. Doel: de leefomgeving nog beter benutten en beschermen. Lees meer over de wet op de website Samen werken aan de Omgevingswet.

Omgevingsvisie

In de Omgevingswet staat dat provincies één visie moeten hebben voor de hele fysieke leefomgeving: de omgevingsvisie. De huidige wettelijk verplichte plannen: Ruimtelijke Structuurvisie, Waterplan, Milieubeleidsplan, Mobiliteitsplan en ruimtelijke aspecten van de Wet Natuurbescherming vervallen en komen allemaal samen in die ene omgevingsvisie. Om de omgevingsvisie in de praktijk goed te laten werken, zijn op onderdelen regels nodig. Deze regels worden vastgelegd in één omgevingsverordening.

Omgevingsdiensten

Vergunningverlening, toezicht en handhaving op het gebied van milieu wordt vanaf 2014 door Omgevingsdiensten of Regionale Uitvoeringsdiensten (RUD’s) gedaan. Rijk, provincies en gemeenten hebben de RUD’s opgericht om deze taken beter en doelgerichter uit te kunnen voeren.

Regionale uitvoeringsdienst en Omgevingsdienst Regio Utrecht

In de RUD Utrecht werkt de provincie samen met elf  gemeenten, waaronder Utrecht en Amersfoort. Vijftien andere gemeenten werken – zonder provincie – samen in de Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU). Deze twee diensten zijn ondergebracht in het huis voor de Provincie (provinciehuis aan de Archimedeslaan 6 in Utrecht).

Gevolgen van de nieuwe Omgevingswet

De Omgevingswet leidt tot grote veranderingen en wijzigingen in de organisatie en de taakuitvoering van de RUD. Er komt een ander soort vergunning, die bovendien ook nog eens in een kortere tijd behandeld moet worden. Niet voor elke activiteit is een vergunning nodig. De vergunning kan nog beter toegespitst worden op de specifieke wensen van de aanvrager. De RUD’s bereiden zich nu al voor op de komst van de Omgevingswet: hoe moet hun organisatie en werkzaamheden aangepast worden?

Gegevens online beschikbaar

Straks kunnen burgers, bedrijven en overheden na één muisklik alle informatie en regels vinden op het gebied van de fysieke leefomgeving. Daar is een goede digitale ondersteuning voor nodig. Iemand die een plan heeft, wil weten wat er op een bepaalde plek wel en niet kan. Hij wil weten welke regels gelden en vooral ook of zijn plan een kans van slagen heeft. Ook iemand die belang heeft bij het plan wil toegang hebben tot de regels en informatie. En de overheid die beslist over de vergunning wil dat zoveel mogelijk gegevens betrouwbaar en gemakkelijk beschikbaar zijn. Dat maakt een goede en snelle besluitvorming mogelijk.

Digitaal Stelsel Omgevingswet

Om dit te realiseren werkt het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties (BZK) aan de zogenoemde Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Dit is een denkbeeldige laan met verschillende huizen waar goede en betrouwbare informatie in te vinden is. We noemen dit informatiehuizen. Ook wordt gewerkt aan een project dat informatie over de verschillende regels goed vindbaar maakt. Deze twee initiatieven worden goed met elkaar verbonden. Op deze manier is alle informatie op een snelle, handige en gemakkelijke manier te vinden op het internet.

Informatiehuizen

In het Digitaal Stelsel Omgevingswet komen zogenaamde informatiehuizen. Deze huizen worden gevuld met informatie over geluid, water, bodem & ondergrond, natuur, externe veiligheid, lucht, cultureel erfgoed, ruimte, bouw en afval. Het ministerie BZK maakt hierover afspraken met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), het InterProvinciaal Overleg (IPO) en de Unie van Waterschappen (UvW). Afspraken over wie verantwoordelijk is voor welk huis, wanneer informatie beschikbaar, bruikbaar en betrouwbaar is en wie wat gaat betalen. De provincies worden verantwoordelijk voor de informatiehuizen ‘natuur’ en ‘externe veiligheid'. Zij zijn de ‘huismeester’.

Rijkstrajecten omgevingsvisie

De Omgevingswet is een wet van het Rijk. Het rijkstraject, oftewel de weg van het Rijk naar de nieuwe wet toe, bestaat uit een aantal onderdelen: 
1. het wetsvoorstel
2. de uitvoeringsregelingen (AMvB's) en 
3. de invoering die gepaard gaat met invoeringswetgeving.

Rol van de provincie

De provincie Utrecht werkt met andere provincies samen via het Inter Provinciaal Overleg (IPO). Het IPO beïnvloedt de verschillende trajecten als het nodig en mogelijk is. Op zowel de Omgevingswet zelf als op de gevolgen en effecten in de uitvoeringsregelingen (AMvB’s) wil het IPO invloed uitoefenen. De provincies vinden het vooral belangrijk dat er in de wet voldoende mogelijkheden staan om hun belangen te beschermen en hun doelen te behalen. De provincies vinden het ook belangrijk dat de wet en de uitvoeringsregelingen goed uitvoerbaar zijn en houden in de gaten of hier voldoende aandacht voor is. Regels moeten heldere grenzen stellen, maar tegelijk ook ruimte aan bestuurders geven om eigen afwegingen te maken.

Contact

Secretariaat van de beleidsafdeling Fysieke Leefomgeving
T: (030) 258 90 11 
E: secretariaat.leefomgeving@provincie-utrecht.nl