In het najaar 2024 hebben de gebiedspartijen gezamenlijk een gebiedsagenda opgesteld. De agenda brengt in beeld hoe de gebiedsgerichte aanpak in de Utrechtse Waarden vorm krijgt, welke uitgangspunten leidend zijn, wat de opgaven zijn voor de Utrechtse Waarden, waaraan wordt gewerkt en wat we willen oppakken. De komende jaren zal de gebiedsagenda met regelmaat worden geactualiseerd.
Uitgangspunten gebiedsproces Utrechtse Waarden
De gebiedspartijen hebben gezamenlijk de uitgangspunten voor het gebiedsproces geformuleerd.
- De gebiedsgerichte aanpak is een lerend proces
De gebiedsgerichte aanpak is een lerend proces waarbij het van belang is ruimte te houden om te experimenteren, te ontdekken wat werkt en fouten te maken. Een transitie is een complex proces waarin ruimte moet zijn om zaken anders aan te pakken en zo te komen tot oplossingen die anders niet naar boven waren gekomen. - Balans houden tussen praten en doen
Het gebiedsproces vraagt veel overleg en afstemming tussen gebiedspartijen maar moet tegelijkertijd ook zichtbaar en concreet zijn om mensen betrokken en in beweging te houden. Juist in de verkenningsfase van een gebiedsproces ligt de balans soms te veel bij het praten. Zowel voor gebiedspartijen als belanghebbenden in het gebied is het van belang naast overleg ook echt 'een schop in de grond te steken'. Dit geeft energie en vergroot het draagvlak in het gebied. - Bottom-up aanpak als basis voor het gebiedsproces
Medewerking, inzet en draagvlak van onderop is noodzakelijk om invulling te kunnen geven aan de opgaven en de doelen te realiseren. Het is cruciaal kennis en ervaring van direct betrokkenen te waarderen en te betrekken bij het bepalen van de oplossingsrichtingen. Dit betekent voor het gebiedsproces Utrechtse Waarden dat polders en groepen boeren de ruimte krijgen om met eigen plannen te komen. - We beginnen niet op nul
Voor de komst van het UPLG waren veel opgaven op het gebied van natuur, water en klimaat al bekend in het landelijk gebied. Dit betekent dat er al initiatieven, projecten en processen lopen die bijdragen aan de doelrealisatie. Denk bijvoorbeeld aan het Akkoord van Utrecht maar ook aan de groei van agrarisch natuurbeheer. Met de gebiedsgerichte aanpak bouwen we hierop voort en maken gebruik van de lessen die al zijn geleerd. - Niet alles kan en hoeft tegelijkertijd
De opgaven zijn groot en grijpen op elkaar in. Belangrijk is om de beweging/transitie in gang te zetten. Waar mogelijk worden opgaven in samenhang opgepakt, maar niet alles kan en hoeft tegelijkertijd. Waar nodig geven we de ruimte en werken we stapsgewijs om energie en beweging vast te houden ('keukentrapje van Remkes'). Dit is maatwerk per gebied en polder. - Balans houden tussen de verschillende opgaven
Alle opgaven op het gebied van natuur, water, klimaat en landbouw hebben hun urgentie en dragen bij aan een betere wereld voor toekomstige generaties. De opgaven zijn niet los van elkaar te zien.
Hier zijn we mee aan de slag
Werken aan een plan van aanpak Groenblauwe dooradering
Twee inventarisaties laten zien dat we in de Utrechtse Waarden al goed op weg zijn in het realiseren van groenblauwe dooradering en dat er genoeg kansen zijn om dit verder uit te breiden. Een werkgroep werkt dit uit in concrete actie die in september gereed zijn.
Gebiedsanalyse: welke oplossingen zien melkveehouders zelf
Het agrarische collectief Lopikerwaard gaat in gesprek met melkveehouders om de kansen en mogelijkheden maar ook zorgen en belemmeringen te bespreken met betrekking tot de opgaven op het gebied van natuur, water klimaat en landbouw. De uitkomsten – die in najaar 2026 worden verwacht - worden met de gebiedspartijen besproken en bepalen het vervolg van het gebiedsproces.
Onderzoek naar kansen en mogelijkheden van mestverwaarding
LTO en NAJK in de Utrechtse Waarden organiseren twee avonden over de kansen en mogelijkheden van mestverwaarding. De eerste was in maart en de twee avond is in oktober. Mogelijk komen hier initiatieven van agrariërs uit voort die verder kunnen worden uitgewerkt.